Hemodiyaliz Tedavisi Alan Bireylerde Seçilmiş Biyokimyasal Parametrelerin Stres ve Aleksitimi ile İlişkisinin Değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2017

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Esra TAYAZ

Danışman: AYŞEGÜL KOÇ

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu araştırma, kronik böbrek yetmezliği tanılı ve hemodiyaliz tedavisi alan bireylerde seçilmiş parametreler olan üre, kreatinin, sodyum, potasyum, hemoglobin, hematokrit, albümin, kalsiyum, fosfor ve C-reaktif protein, stres ve aleksitimi üzerine etkisinin belirlenmesi amacıyla ilişki arayıcı olarak yapılmıştır. Araştırmanın evrenini Ankara Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesi Siteler Semt Polikliniği Hemodiyaliz Ünitesinde kayıtlı 36 hasta ve Acil Hemodiyaliz Ünitesinde tedavi gören 62 hasta oluşturmuştur. Türkçe bilmeyen, çalışmaya katılmayı kabul etmeyen, 18 yaş altında olan, KBY haricinde tanısı olan bireyler dışlanarak 72 hemodiyaliz tedavisi gören birey ile örneklem tamamlanmıştır. Veriler 03.08.2016-04.04.2017 tarihleri arasında araştırmacı tarafından toplanmıştır. Araştırmada demografik veri formu, biyokimyasal veri formu, Hemodiyaliz Stresör Ölçeği ve Toronto Aleksitimi Ölçeği kullanılmıştır. Araştırmaya katılan bireylerin HSÖ genel puan ortalaması 87.81±13.59, fiziksel alt boyut puan ortalaması 18.16±4.13, psikososyal alt boyut puan ortalaması 69.63±11.98 ve her boyutta algılanan stres düzeylerinin yüksek olduğu, %59.7'sinin aleksitimik olduğu bulunmuştur. TAÖ-20 ile HSÖ arasındaki ve seçilmiş biyokimyasal parametlerle olan ilişkisi belirlenmiştir (p<0.05). Hemodiyaliz tedavisi alan bireylerde stres ve aleksitimik duyguların yüksek olduğu sonucuna ulaşılmıştır. HD tedavisi alan bireylerde stresle başetme, duygu yönetimi konularında sağlık çalışanlarının ve hastaların farkındalığının arttırılması önerilir.