Spinoza ve Farabi'de Hukuk-Ahlak Problematiği

---

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe Anabilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ceren ÖZTÜRK

Danışman: MUSA KAZIM ARICAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu tezin ana konusu, hukuk ve ahlak problematiğidir. Bu iki alan arasındaki bağlantının nasıl olması gerektiğine yönelik tartışmalar, hukuk felsefesinin önemli bir konusu olmuştur. Modernleşmenin ardından akla ve bilime verilen önem, hukukun da bilimsel bir alan olabileceği anlayışını doğurmuştur. Bu anlayış, ahlaki olandan uzaklaşmayı da beraberinde getirmiştir. Ayrıca toplumsal düzende yaşanan ahlaki bunalımlar, ahlaki beklentileri karşılamaması nedeniyle hukuk sistemine karşı artan güvensizlik, bu problemi çalışmanın gerekliliğini hissettirmiştir. Problemi açıklayabilmek, hukuk ve ahlak arasında ilişkinin nasıl olması gerektiğine yönelik bir anlayış geliştirebilmek adına Spinoza ve Farabi'nin bu konudaki görüşlerine yer verilmiştir. Hukuk felsefesi içerisinde Spinoza'nın bu probleme yönelik anlayışının yeterince yer almaması ve İslam toplumlarında yaşanan bu soruna, bir İslam filozofu olan Farabi'nin felsefesi ile bakmanın fayda sağlayacağı düşüncesi, bu iki filozofu seçme nedenimizdir. Bu amaçla öncelikle hukuk ve ahlak arasındaki ilişkiye yönelik güncel bir araştırma yapılmış, ardından ise Spinoza ve Farabi'nin konuya yaklaşımları ele alınmıştır. Sonuç kısmında iki filozofun düşüncelerinden günümüz sorunu çözümüne yönelik bir çıkarım yapılırken, bu iki filozofun felsefelerinde yer alan benzer noktalara da değinilmiştir. Çalışmada genel bir sonuç olarak, konusu insan ve insan davranışları olan bu iki alan arasındaki bağlantının gerekliliğine ulaşılmıştır.