Kullanıcı deneyimi pratiğinin görsel iletişim tasarımı ile ilişkisi: Tabii uygulaması örneği
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, SANAT VE TASARIM ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: HİLAL ERDEM
Danışman: Seçil Kartopu
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu araştırmada kullanıcı deneyimi tasarımı ile görsel iletişim tasarımı arasındaki ilişki hem kuramsal hem uygulamalı açıdan ele alınmıştır. Kullanıcı deneyimi, bir ürün ya da sistemle kurulan etkileşimlerin işlevsel yönleriyle beraber, görsel, bilişsel ve duygusal bileşenlerini de içeren çok katmanlı bir süreç olarak değerlendirilmiştir. Bu bağlamda görsel iletişim tasarımı, kullanıcıların bilgiye erişim, yön bulma ve anlam üretim süreçlerinde etkili olan tamamlayıcı bir unsur şeklinde ele alınmıştır. Araştırmanın uygulama bölümünde dijital yayın platformu Tabii örnek olay olarak incelenmiş, platformun kullanıcı arayüzü ve görsel tasarımına ilişkin kullanıcı algıları karma yöntemle değerlendirilmiştir. Çevrim içi anket yoluyla görsel iletişim tasarımı alanında eğitim almış veya bu alanda çalışan 50 katılımcıdan nicel ve nitel veriler toplanmıştır. Verilerin betimsel analizi sonucunda kullanıcıların platformun görsel tasarımını genel olarak estetik açıdan tatmin edici buldukları, renk uyumu, arayüz düzeni ve görsel hiyerarşi gibi unsurları olumlu değerlendirdikleri görülmüştür. Bununla birlikte, sanatsal ve kültürel referanslara ilişkin maddelerde ortalamaların "kararsızım" düzeyine yaklaşması, uygulamanın kültürel temsiliyetinin zayıf algılandığını göstermektedir. Nitel bulgular, kullanıcıların özellikle renk paleti, etkili görseller, arayüz düzeni ve logo gibi tasarım unsurlarından etkilendiklerini, içerik tanıtımı, kişiselleştirme ve görsel bütünlük gibi alanlarda ise geliştirme beklentileri olduğunu ortaya koymuştur. Katılımcıların çoğunluğunun uygulamaya 7–10 arasında puan vermesi, Tabii'nin genel anlamda işlevsel ve kullanıcı beklentilerini karşılayan bir platform olarak değerlendirildiğini göstermektedir. Araştırmanın sonuçları, görsel iletişim tasarımının dijital platformlarda kullanıcı deneyimini şekillendiren estetik, işlevsel ve anlam üretici bir bileşen olduğunu ortaya koymuştur. Kullanıcıların görsel bütünlük, renk tutarlılığı ve sade arayüzleri memnuniyeti artıran unsurlar olarak değerlendirmeleri, kültürel göstergelere yönelik duyarlılıklarının ise görece sınırlı kaldığını ortaya koymaktadır. Bu çalışma, kullanıcı deneyimi ve görsel iletişim tasarımı arasındaki etkileşimi bütüncül bir yaklaşımla ele alarak literatüre katkı sunmayı amaçlamaktadır.