On sekiz yaş altı suriyeli hastaların 2020-2022 tarihleri arasında çocuk acil servis başvurularının değerlendirilmesi

---

Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2023

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZEYNEP DİNÇER EZGÜ

Danışman: Halise Akça

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

ÖZET

Giriş ve Amaç: Savaşın ve göçün neden olduğu yıkıcı etkiye maruz kalan bireylerde fiziksel ve psikolojik birçok hasar görülmekte ve şüphesiz ki bu durumdan en çok savunmasız durumda olan ve bir yetişkine bağımlı olan çocuklar etkilenmektedir. Çocuklar, maddi imkansızlıklar, barınma ve beslenme sorunları, koruyucu sağlık hizmetinden uzak kalma ve tıbbi bakım olanaklarının kısıtlı olması gibi nedenlerle sağlık sorunlarına maruz kalmaktadırlar. Göçmen çocuklar açısından riskli sağlık durumları ve onların ihtiyaçları konusunda çalışmalar literatürde bulunmakla birlikte, acil servis başvurularını inceleyen çalışmalar kısıtlı sayıda bulunmaktadır.

Bu çalışmanın amacı, çocuk acil servise başvuran Suriyeli hastaların demografik ve klinik özelliklerini, tetkik ve tedavi analizlerini saptayarak, göçmen çocukların mevcut sağlık durumlarını ortaya koymak ve acil servislerde sağlık hizmetlerinin verimli bir şekilde planlanmasına katkı sağlamaktır.

Gereç ve Yöntem: Çalışmamız tanımlayıcı tipte ve geriye dönük bir araştırma olup, çalışmaya 01.01.2020 ve 31.12.2021 tarihleri arasında Ankara Bilkent Şehir Hastanesi Çocuk Acil Kliniği’ne başvuran 18 yaş altı Suriye uyruklu hastalar dahil edilmiştir. Hastane bilgi işletim sistemi kullanılarak Çocuk Acil Kliniği’ne kayıtlı 238.813 başvuru incelenmiş ve 2602 Suriyeli hastanın 3505 acil başvurusu belirlenmiştir. Hastaların yaşı, cinsiyeti, hastaneye başvuru tarihi ve saati, geliş şekli (ayaktan, ambulans), iletişim sorunu, başvuru şikayeti ve etkilenen sistem, şikayetin süresi, ilk başvurudan sonraki 48 saat içinde aynı şikayetle mükerrer başvuru durumu, kronik hastalık varlığı, triyaj seviyesi, hastane kaynaklarının kullanımı, acil serviste uygulanan müdahaleler ve verilen tedaviler, tedavi yeri (ayaktan, çocuk acil gözlem odası, ilk değerlendirme sonrası yatış), acil serviste takip süresi ve tedavi sonlanım durumu (taburcu, sevk, yatış, eksitus) bilgileri kaydedilmiştir.

Bulgular: Hastanemiz Çocuk Acil Kliniği’ne başvuran hastaların %1,6’sı Suriyeli çocuklardan oluşmaktaydı. Başvurular hafta içi günlerde (%76,8) ve mesai saatleri içinde (%49,9) daha fazla ve tekrarlayan başvuru oranı %18,6 idi. Erkek cinsiyet oranı %57,4 ve hastaların yaş ortalaması 52,6 ± 61,1 aydı. Yaş grubu olarak 12-71 ay arasında olan oyun çocukları çoğunluktaydı (%37,6). Triyaj değerlendirmesinde hastaların çoğu Acil Ciddiyet İndeksinde 3. seviyedeydi (%33,5). Yenidoğan yaş grubunda, ilk başvurularda, iletişim sorunu olanlarda, gece başvuranlarda ve şikayeti akut başlangıçlı olanlarda hastalığın ciddiyet düzeyinin daha yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,01). Hastaların en sık şikayeti öksürük, solunum sıkıntısı olup en sık etkilenen sistem solunum sistemi sonrasında gastrointestinal sistemdi. Acil müdahale olarak en sık oksijen tedavisi ve nebül uygulamaları kullanılmıştı. Laboratuvar tetkik, görüntüleme yöntemi ve konsültasyon gibi hastane kaynakları %85 civarında kullanılmıştı. Hastaların %44,7’si Çocuk Acil Servisinde 1 saatten kısa süreli takip edilip %70’i acilden taburcu edilmişti.

Sonuç: Suriyeli hastaların triyaj seviyelerinin karşılaştırılmasında; yenidoğan gibi özellikli yaş grubunun, yabancı dil kaynaklı iletişim sorunu olmasının, yakınmaların yeni başlangıçlı olmasının ve başvuruların ambulansla olmasının ciddiyet arz ettiği ve acil müdahaleye ihtiyacın fazla olduğu gösterilmiştir. Değişik bölgelerdeki hastanelerin acil servislerine başvuran hastaların epidemiyolojik özelliklerinde farklılıklar bulunabilir. Bu nedenle hizmet veren her merkezin kendi geçmiş bilgilerini, ihtiyaçlarını ve şartlarını bilmesi ve buna göre geleceğe yönelik planlamalar yapması gerekir. Verilen sağlık hizmetlerinin hasta profili göre tanımlanması, acil hastaların karakteristik özelliklerinin belirlenmesi hizmet kalitesi artıracaktır.