İnsan internal meme arterinde propofol ile indüklenen vazodilatasyonun etki mekanizmasının araştırılması: Potasyum kanallarının rolü


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, TIBBİ FARMAKOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2018

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MUHAMMED FATİH DOĞAN

Danışman: Seyfullah Oktay Arslan

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Propofol, anestezinin başlatılması ve sürdürülmesi amacıyla damar içine uygulanan anestezik bir maddedir. Ancak propofol damarlarda gevşeme oluşturarak hipotansiyona sebep olmaktadır. Bu çalışmanın amacı, insan internal meme arterinde (İMA) propofolün damar gevşetici etki mekanizmasını araştırmaktır. Bu amaçla, İMA halkaları izole doku banyosuna asılarak gerilim değişiklikleri izometrik olarak kaydedildi. Potasyum klorür (KCl) ya da fenilefrin doku banyolarına eklenerek ön kasılma oluşturuldu. Ön kasılmalar stabil olduğunda propofol (1 μM, 10 μM, 100 μM) banyolara kümülatif olarak eklendi. İMA halkalarında propofolün KCl (45 mM), fenilefrin (1 µM), 5-hidroksitriptamin (5-HT, 30 µM) ve kalsiyum klorür (CaCl2, 10-2-10-5 M) ile oluşturulan kasılmalarda antagonistik etkisi araştırıldı. Propofolle oluşturulan gevşeme yanıtları; kalsiyuma duyarlı K+ kanal inhibitörleri olan tetraetilamonyum (TEA) ya da iberiotoksin, voltaja duyarlı K+ kanal inhibitörü 4-aminopridin, ATP-duyarlı K+ kanal inhibitörü glibenklamid, içeri doğrultucu K+ kanal inhibitörü baryum klorür (BaCl2) veya siklooksijenaz inhibitörü indometazin, nitrik oksit sentaz inhibitörü nitro-L-arginin metil ester (L-NAME) varlığında tekrar ölçüldü. Propofol (1 μM, 10 μM, 100 μM) inkübasyonu İMA bazal tonusunda herhangi bir değişikliğe neden olmadı. Propofolün 10 μM ve 100 μM konsantrasyonları KCl, fenilefrin, 5-HT ve CaCl2 ile oluşturulan kasılmaları anlamlı olarak engelledi (p<0.01). Propofol (1 μM, 10 μM, 100 μM) ile oluşturulan gevşemeler iberiotoksin ve TEA ile anlamlı olarak inhibe edilirken (p<0.001); 4-Aminopridin, glibenklamid, BaCl2, indometazin ve L-NAME ile herhangi bir değişim gözlenmedi. Propofol, İMA'da damar düz kası aracılı ve endotelyumdan bağımsız gevşeme oluşturdu. Sonuçlar, propofolün damar gevşetici etki mekanizmasının kalsiyuma duyarlı K+ kanal etkinliği ile ilişkili olabileceğini göstermektedir. Anahtar Kelimeler: BKCa, İnternal Meme Arteri, Potasyum Kanalları, Propofol