Din-siyaset İlişkisi Açısından Hegel'de Devletler Hukuku


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Felsefe Ve Din Bilimleri Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ceyhan IŞIK

Danışman: NURİ ADIGÜZEL

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Uluslararası ilişkilerle birçok faklı bilimsel disiplin ilgilenmektedir. Bunlar arasında hukuk, siyaset bilimi, ekonomi, felsefe vs. bulunur. Felsefe tarihi sayesinde birçok filozofun uluslararası ilişkiler hakkında görüşlerini belirttiğini bilmekteyiz. Georg Wilhelm Friedrich Hegel bunlardan biri idi, her ne kadar uluslararası ilişkiler onun felsefesinde hiçbir zaman devlet ve tarih kadar önem kazanmamış olsa bile. Onun felsefesinin devlet merkezli olduğunu iddia etmek abartı olmayacaktır ve ona göre devletsiz hakikat yoktur. Bu sebepten devleti anlamadan Hegelyen uluslararası ilişkiler tam manasıyla açıklanamaz. Ayrıca Hegel açısından din, devlet için vazgeçilmez bir olgudur. Dolayısıyla bu çalışma uluslararası ilişkileri teolojik-politik bağlamda incelemektedir. Çalışmada inşaî bir metot benimsenmiştir ki, bu bütüncül Hegelyen felsefenin ruhuna da uygundur. Buna göre konular elden geldiğince parçacılıktan uzak olarak ele alınmaya çalışılmıştır ve önce devletler hukuku inşa edilmekte, akabinde failler belirlenmekte ve en sonda ise failler arasındaki ilişkiler tartışılmaktadır. Bununla beraber, yeri geldiğinde ilgi çekebileceği düşünülen dipnotlarda, Hegel başka filozoflar ile karşılaştırılmıştır. Bu çalışma, Hegelyen uluslararası ilişkileri üç tane tez ile incelemektedir: "Dinin rolü", "birliğin işlevi" ve son olarak da "İdealizm-Realizm bağlamı". Bu çerçevede mesela şu yargılara ulaşılmıştır: Hegelyen uluslararası ilişkilerin esası dindir. Uluslararası ilişkilerin birliği tümel devlet, yani tarihtir. Savaş ve uluslararası kurumlar Hegel için her şeyden önce İdealizmin konularıdır. Lakin Hegel'in politik İdealizmi, bilhassa onun savaşa olumlu yaklaşması ve uluslararası kurumlara karşı olan olumsuz tutumu sebebiyle bugün birçok hümanist aydını rahatsız etmektedir.