Arkeolojik bulgularda bakteriyel antik DNA araştırılması
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, ARKEOLOJİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2025
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: OKTAY KESKİN
Danışman: Yusuf Albayrak
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu tezde, Şanlıurfa Soğmatar ve İzmir Myrina antik kentlerinden temin edilen kemik ve diş örneklerinde antik bakteriyel DNA izolasyonu gerçekleştirilmiş, metagenomik analizler ile antik mikrobiyal topluluk yapıları değerlendirilmiştir. Elde edilen kemik ve diş materyalleri her biri 10'ar örnekten oluşan ikisi kemik, ikisi diş olmak üzere toplam dört örnek havuzu oluşturuldu ve 1. Havuz Kemik - Myrina - 4504, 2. Havuz Kemik – Soğmatar 4505, 3. Havuz Diş -Soğmatar -4506, 4. Havuz Diş - Soğmatar -4507 olarak isimlerndirildi. Bu havuzlardan her birinden ikişer numune olacak şekilde toplam 8 farklı çalışma numunesi oluşturularak analizler için antik DNA izolasyonları yapıldı. Daha sonra yüksek verimli dizileme tabanlı metagenomik analiz uygulandı. Veriler, OTU düzeyinde sınıflandırıldı. 1. Havuz örneklerinden özellikle Actinomycetota, Pseudomonadota, Acidobacteriota, Chloroflexota,Methylomirabilota. 2. Havuz örneklerinden, Actinomycetota, Pseudomonadota, Acidobacteriota, Methylomirabilota, Patescibacteria, GAL15, Chloroflexota 3. Havuz örneklerinden Actinomycetota, Pseudomonadota, Acidobacteriota, Chloroflexota, Methylomirabilota, Patescibacteria, Planctomycetota, Gemmatimonadota. 4. Havuz örneklerinden Actinomycetota, Pseudomonadota, Acidobacteriota, Gemmatimonadota, Nitrospirota, Chloroflexota, Methylomirabilota olarak tanımlanan OTU'lar tespit edildi. Elde edilen bulgular, diş örneklerinde kemiklere kıyasla DNA korunumunun ve mikrobiyal çeşitliliğin daha iyi olduğunu, tespit edilen mikrobiyal profillerin ise hem antik ağız florasını hem de gömüldükleri çevrenin etkilerini yansıtabileceğini göstermektedir.