Primer dismenoresi olan bireylerde aerobik egzersiz ve spinal stabilizasyon egzersizlerinin karşılaştırılması
Tezin Türü: Doktora
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, FİZYOTERAPİ VE REHABİLİTASYON ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: GÜLÇİN URUŞ
Danışman: Şeyda Toprak Çelenay
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Bu çalışmada, primer dismenoresi (PD) olan bireylerde aerobik egzersiz eğitimi (AE) ve spinal stabilizasyon egzersiz eğitiminin (SE) ağrı, ağrı için kullanılan ilaç sayısı, menstrual semptomlar, fonksiyonel ve emosyonel durum, postür, gövde kas enduransı, fonksiyonel kapasite, iş/okul performansı, yaşam kalitesi ve subjektif iyileşme algısı üzerine etkilerinin karşılaştırılması amaçlandı. Katılımcılar rastgele olarak AE (n=22, yaş=23.00 (19.00-35.00) yıl, vücut kütle indeksi (VKİ)=24.04±4.28 kg/m2) ve SE (n=22, yaş=20.50 (18.00-33.00) yıl, VKİ=22.60±3.28 kg/m2) gruplarına ayrıldı. AE grubuna iki menstrual siklus dönemi boyunca haftada üç gün yürüme bandıyla yürüyüş programı verildi. SE grubuna iki menstrual siklus dönemi boyunca haftada üç gün SE uygulandı. Menstrual ağrı şiddeti Görsel Analog Skalası (GAS), menstural semptomlar Menstrual Semptom Ölçeğiyle, fonksiyonel ve emosyonel durum Fonksiyonel ve Emosyonel Dismenore Ölçeği ile, postür PostureScreen Mobile uygulaması ile, gövde kas enduransı McGill Gövde Kas Endurans Testi ile, fonksiyonel kapasite iki km yürüme testi ile, iş/okul performansı ve yaşam kalitesinin etkilenimi GAS ile egzersiz öncesi ve sonrası değerlendirildi. Subjektif iyileşme algısı egzersiz sonrasında dörtlü likert ölçeği ile sorgulandı. Ağrı için kullanılan ilaç sayısı kaydedildi. Egzersiz sonrasında grupların ağrı şiddeti ve semptomları, kullanılan ilaç sayısı, fonksiyonel ve emosyonel durumu, iş/okul performansı ile yaşam kalitesi etkilenimi ve subjektif iyileşme algısı iyileşti (p 0.05). AE grubunda anterior pelvik tiltte azalma, gövde kas enduranslarında ve fonksiyonel kapasitede artış bulundu (p<0.05). Fonksiyonel kapasite parametresinde AE grubu, SE grubuna göre daha fazla iyileşme gösterdi (p<0.05). AE grubunda anterior pelvik tiltte azalma ve gövde kas enduranslarında artış saptandı (p<0.05), ancak SE grubunda, AE grubuna göre ilaç sayısında daha fazla azalma, postür ve bazı gövde kas endurans değerlerinde daha fazla iyileşme görüldü (p<0.05). Sonuç olarak, PD yönetiminde AE ve SE'nin yararlı olduğu bulundu. PD yönetimi planlanırken her iki egzersiz yaklaşımının da farklı parametreler üzerindeki etkilerinin dikkate alınması önemli olabilir.