24-72 aylık çocuğu olan annelerin duygu düzenleme stratejileri ve çocuklarının sosyal duygusal gelişim dönemine özgü zorluklarının incelenmesi
Tezin Türü: Yüksek Lisans
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, ÇOCUK GELİŞİMİ ANABİLİM DALI, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2024
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: SABRİYE SILA DOKUZ SAYINER
Danışman: Fatma Elif Ergin
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Yürütülen bu tez çalışmasında, 24-72 aylık çocuğu olan annelerin duygu düzenleme stratejileri ve çocuklarının sosyal duygusal gelişim dönemine zorluklarının incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırmada temel nitel araştırma deseni kullanılmıştır. Araştırmaya, çocuk psikiyatri polikliniğine başvurarak çocuklarının sosyal duygusal gelişim dönemine özgü zorluklarını belirten ve ilgili hekim tarafından çocuk gelişimi polikliniğine yönlendirilen 81 anne arasından Duygu Düzenleme Ölçeği (Emotional Regulation Questionnaire) yeniden değerlendirme alt ölçeği puanı en düşük ve en yüksek olan beşer anne olacak şekilde toplam on anne dahil edilmiş ve bu annelerle yarı yapılandırılmış görüşme tekniği ile görüşmeler yapılmıştır. Görüşmelerden elde edilen verileri analiz etmek için içerik analizi yapılmış ve bu doğrultuda bulgulara ulaşılmıştır. Yapılan içerik analizi sonucunda zorlu davranışlar, gelişim dönemine özgü bilgi, duygular ve çözüm yöntemleri olarak dört kategori belirlenmiştir. Zorlu davranışlar kategorisinde; inatlaşma, ağlama, bağırma, eşya fırlatma ya da kendini yere atma, saldırma, hırçınlaşma/sinirlenme, olumsuz davranışı model alma, tırnak yeme, yeme problemi, korku dolayısıyla tek başına uyuyamama, meme bırakmada zorluk ve oyun alanından ayrılamama olmak üzere 12 alt kategori bulunmuştur. Gelişim dönemine özgü zorlu davranışlar hakkında bilgi kategorisinde; bilgi sahibi ve emin değil olmak üzere iki alt kategori bulunmuştur. Duygular kategorisinde kızgın/sinirli, öfke patlaması, vicdan azabı, üzüntü, mutsuzluk, stres/gerginlik hissi, duyguyu davranışla açıklama ve duygu farkındalığı yok olmak üzere sekiz alt kategori ortaya çıkmıştır. Son olarak; çözüm yöntemleri kategorisinde, inatlaşmalar için çocuğa açıklama yapmak, çocuğun istediğini yapmak, çocuğa vurmak, çocuğun dikkatini dağıtmak, babadan destek istemek, ödül vermek, ceza vermek, çocuğun ağlamasına fırsat vermek, sarılmak ve korkuyu kabul etmek olmak üzere 10 alt kategori ortaya çıkmıştır. Sonuç olarak; yeniden değerlendirme alt ölçeğinden en düşük ve en yüksek puan alan annelerin tüm kategori ve alt kategorilere ait ifadeleri belirlenmiş ve literatür çerçevesinde tartışılmıştır.