Osteosarkom hücreleri üzerinde statinlerin ve vitamin D'nin etkilerinin araştırılması
Tezin Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Temel Tıp Bilimleri, Türkiye
Tezin Onay Tarihi: 2019
Tezin Dili: Türkçe
Öğrenci: BETÜL ÖZBEK İPTEÇ
Danışman: Leyla Didem Kozacı
Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
Özet:Ergenlik dönemi ile ileri yaşlardaki bireyleri hedef alan ve sağkalım oranları günümüz teknolojisine rağmen %60-70 oranlarında seyreden osteosarkom yüksek dereceli primer kemik malignitelerinden biridir. Non-spesifik şikayetler ile başvuran hastaların %30'unda teşhis konulduğu anda metastatik lezyonlar izlenmesine ek olarak bu hastaların 5 yıllık sağkalım oranları %20 civarındadır. Farklı kanser türlerinde etkili olan ajanların metastaz potansiyeli yüksek osteosarkom vakalarında da faydalı olup olmayacağı sorusu araştırmacı ve klinisyenleri bu ilaçların farklı hücresel mekanizmalar üzerindeki etkilerini anlamaya yöneltmiştir. Bu etkiler açısından ele alınabilecek ilaçlar arasında statinler de yer almaktadır. Statinler birçok kanser türünde anti-metastatik ve anti-proliferatif etkiler göstermektedir. Benzer şekilde vitamin D'nin de anti-kanser etkiler gösterdiği bilinmektedir. Çalışmadaki amacımız bu iki ajanın MG-63 osteosarkom hücrelerinde TNF- varlığında/yokluğunda ölüm yolakları üzerindeki tek başına ve kombine etkilerini araştırmaktır. Çalışmamızda MG-63 hücreleri, farklı dozlarda atorvastatin (5, 10 ve 50 µM), TNF- (20 ng/mL) ve/veya vitamin D (10-6 M) varlığında 24 ve 48 saat süreyle kültüre edilmiştir. 24 saat kültürden sonra otofajik, apoptotik ve endoplazmikretikulum (ER) stres yolaklarında yer alan proteinlerin ekspresyon düzeyleri qPCR ve akım sitometre analizleri ile, kemik matriks proteini olanosteokalsin'inmRNA seviyeleriqPCR, osteokalsin ve kollajen-1'in protein düzeyleriimmunositokimyasal boyamalar ile değerlendirilmiştir. 24-48 saat sonunda hücre canlılığı ve laktatdehidrojenaz (LDH) düzeyleri ölçülmüş, tedavi süresi boyunca hücrelerin gerçek zamanlı görüntüleri alınarak morfolojik değişiklikler incelenmiştir. Ayrıca, 48. saatte alkalenfosfataz (ALP) aktivitesi saptanmıştır. Çalışma sonuçlarımıza göre atorvastatin otofajik ve apoptotik yolakta yer alan proteinlerin ve ER stres belirteçlerinin ekpresyonlarınıuyararak MG-63 hücrelerinin canlılığını azaltmış ve matriks protein yıkımına yol açan enzimlerin ekspresyonunu arttırmıştır. Vitamin D MG-63 hücrelerinde ölüm yolakları üzerinde atorvastatin ile birlikte uygulandığında bu yolaklarda mevcut proteinlerin ekspresyonu üzerine atorvastatinin etkilerini zayıflatmıştır. Sonuç olarak, vitamin D'nin osteoblast-osteosit farklılaşmasına yönelik olası etkileri üzerindenatorvastatin ile antagonist etki oluşturabileceğini ve bu nedenle bu ajanların kombine halde verileceği tedavilerde dikkatli olunması gerektiğini düşünmekteyiz.