Ortaklaşa rekabet süreci ve birey düzeyindeki aktörleri: Bankacılık sektöründen bir örnek


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, YÖNETİM VE ORGANİZASYON ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: OZAN KAYA

Danışman: Hasan Engin Şener

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Taraflar arasında rekabet ve iş birliği faaliyetlerinin eşzamanlı olarak bir arada yürütülmesi anlamına gelen ortaklaşa rekabet, 1980'lerde ortaya atıldığı andan itibaren hem uygulamada hem de akademik araştırmalarda güncelliğini korumaktadır. Ancak yapılan çalışmalar incelendiğinde iki önemli eksikliğin olduğu fark edilecektir. Bunlardan birincisi ortaklaşa rekabetin süreci ile ilgili çalışmaların yeterli düzeyde olmamasıdır. İkincisi ise ortaklaşa rekabetin, genellikle, örgütler arasındaki ilişkilerin ele alındığı araştırmalara konu olması ve bunun sonucunda da departmanlar ve çalışanlar arası düzeylerde gerçekleşen ilişkilerin göz ardı edilmesidir. Söz konusu eksikliğin ortaya çıkardığı sorunsal bağlamında, bu çalışma, bir örgüt içerisindeki departmanlar ve çalışanlar arasında yürütülen ortaklaşa rekabet süreci ile ilgili bilgi sahibi olma amacıyla gerçekleştirilmiştir. Belirlenen amaç doğrultusunda, bankacılık sektöründen bir kamu bankasının iki şubesi örneklem olarak seçilmiş ve toplamda 28 kişi ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Bu kapsamda yirmi soruluk bir görüşme formu hazırlanmıştır. Toplanan veriler nitel araştırmalarda sıklıkla tercih edilen içerik analizi ve betimsel analiz yöntemleri kullanılarak analiz edilmiştir. Ayrıca bunlara ek olarak sürecin doğası gereği ortaya çıkan problemleri çözme potansiyeli olan kritik aktörleri belirlemek amacıyla ağ analizi gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın neticesinde departmanlar ve çalışanlar arasındaki ortaklaşa rekabetin varlığı ortaya çıkarılmış ve üst yönetimden alt kademe çalışanlarına kadar her bir bireyin süreçte etkin rol oynadığı anlaşılmıştır. Ayrıca ortaya çıkan problemleri çözebilecek ve sürecin yürütülmesini sağlayacak kritik aktörün hiyerarşik kademelerden bağımsız bir birey olduğu ortaya çıkarılmıştır.