Türkiye ve Avrupa Birliği Ülkelerinin Sosyal Güvenlik Harcamalarının Teknik Etkinlik Düzeylerinin Değerlendirilmesi: Veri Zarflama Analizi Uygulamaları


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Sağlık Ekonomisi Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Ferhat BOLUKÇU

Danışman: NAZAN TORUN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışmada Türkiye ve AB'ye üye ülkelerin sosyal güvenlik harcamalarının verimlilik düzeylerini belirlemek ve kendi aralarında verimlilik değişimlerini karşılaştırarak değerlendirilmesi amaçlanmıştır. Ayrıca göreceli verimli olmayan ülkelerin verimli kılınması için referans almaları gereken karar birimlerini tespit etmek ve verimlilik sağlamaları noktasında optimal kaynak kullanımlarına ilişkin değerlendirmelerde bulunulması hedeflenmiştir. Çalışmada Türkiye ve AB'ye üye 27 ülkenin 2008-2016 yılları arasındaki sosyal güvenlik harcamalarına ilişkin verileri kullanılarak etkinlik düzeyleri girdi yönelimli BCC ve CCR VZA modeli kullanılarak ölçülmüştür. Analiz sonucunda Belçika dışındaki tüm ülkeler BCC-VZA'ya göre en az bir kez CCR-VZA'ya göre ise Belçika, Danimarka, Almanya, İrlanda, İspanya, Fransa, İtalya, Litvanya, Lüksemburg, Hollanda, Avusturya, Slovenya, Finlandiya, İsveç ve İngiltere dışındaki tüm ülkeler en az bir kez etkin bulunmuştur. BCC-VZA'ya göre incelenen tüm dönemlerde 18 ülke etkin iken CCR-VZA'ya göre ise 9 ülke etkin bulunmuştur. Ölçek etkinliği bakımından etkin bulunan ülkelerin; Bulgaristan, Çekya, Estonya, Letonya, Macaristan, Malta, Polonya, Romanya, Slovakya ve Türkiye olduğu tespit edilmiştir. Lüksemburg ise tüm yıllarda en düşük ölçek etkinlik skoruna sahip ülke olduğu tespit edilmiştir.