Ak Parti Döneminde Türkiye'nin İnsani Yardım Stratejisinde Normların Rolü: Pakistan, Somali ve Suriye Vakaları


Tezin Türü: Doktora

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Uluslararası İlişkiler Ana Bilim Dalı, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2020

Tezin Dili: İngilizce

Öğrenci: Serap ATALAY AKKAŞ

Danışman: MUHAMMED HÜSEYİN MERCAN

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türkiye, 2012 yılında toplam insani yardım açısından dünyada dördüncü sırada yer aldı. Bir yıl sonra, gayri safi milli gelirinin %0,21'ine tekabül eden insani yardım miktarı ile Türkiye, en cömert ülke oldu. Türkiye, 2017'de ilk kez toplam insani yardım hacmi açısından ABD'yi geçti ve sadece Batılı olmayan bağışçılar arasında değil, aynı zamanda tüm ülkeler arasında ilk sırada yer aldı. Bu tez, 2003-2018 yılları arasında Türkiye'nin insani yardımını analiz etmekte ve Türkiye'nin neden insani yardım sağladığını ve kimlik ve normların Türkiye'nin insani yardımla ilgili kararını nasıl şekillendirdiğini araştırmaktadır. Metodoloji açısından bu araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden söylem analizi, süreç izleme metodu ve vaka çalışmaları yoluyla araştırma sorusunu ele almaktadır. Tezin teorik temeli, uluslararası toplumdaki aktörlerin kimliklerinin ve normlarının rollerine özellikle dikkat eden inşacı teoridir. Somali ve Suriye'deki karmaşık insani krizlere ve Pakistan'daki doğal afetlere yönelik Türkiye'nin insani yardımları bu çalışmada seçilen üç vakadır. Bu üç vaka çalışması, Türkiye'nin beklenmedik doğal afetle ilgili acil durumlardan uzun süreli insani krizlere kadar uzanan farklı insani bağlamlarda insani yardımını analiz etmek ve karşılaştırmak için seçilmiştir. Çalışmanın bulgularına dayanarak; Türkiye'nin Adalet ve Kalkınma Partisi hükümetleri dönemindeki insani yardım politikasını temel olarak insani ve tarihi sorumluluk, İslami dayanışma, savunmasızları koruma ve karşılıklı ortaklık normlarının şekillendirdiği ileri sürülebilir.