Bilgi Merkezlerinde Halkla İlişkiler ve Kurum Kültürü İlişkisi: Afyonkarahisar Halk Kütüphaneleri Örneği


Creative Commons License

Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, İnsan Ve Toplum Bilimleri Fakültesi, Bilgi Ve Belge Yönetimi, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2026

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: Cemile Nur BOSTANCI

Danışman: Erdinç Alaca

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Halk Kütüphanelerinde Halkla İlişkiler ve Kurum Kültürü İlişkisi: Afyonkarahisar Halk Kütüphaneleri Örneği Halk kütüphaneleri, bilgiye erişimi kolaylaştırmanın yanı sıra yaşam boyu öğrenmeyi destekleyen ve toplumsal bütünleşmeye katkı sağlayan çok yönlü kurumlardır. Bu kurumların sürdürülebilirliği, verimliliği ve topluma doğru bilgi kullanımında rehberlik edebilmesi, etkili halkla ilişkiler uygulamalarıyla yakından ilişkilidir. Halkla ilişkiler, kütüphanelerin hizmetlerinin kullanımını artırmanın yanı sıra toplumla güvene dayalı etkileşimler kurmasına da olanak tanımaktadır. Halkla ilişkilerin kurum kültürü ile ilişkisel bağlamda ve halk kütüphaneleri açısından ele alınarak rehber niteliğinde bir çıktının ortaya konulması bu araştırmanın özgün yanına işaret ederken halkla ilişkilerin kurum kültürü bağlamında ve halk kütüphanesi özelinde ele alınması literatüre katkı niteliği de taşımaktadır. Bu bağlamda, halkla ilişkiler faaliyetlerinin kurum kültürü ile bütünleşmesi, kütüphanelerin uzun vadeli planları ve olumlu imaj oluşturma çabaları açısından önem taşımaktadır. Bu çalışma, halk kütüphanelerinde halkla ilişkiler ve kurum kültürü arasındaki ilişkinin niteliğini, Afyonkarahisar halk kütüphaneleri örneği üzerinden ortaya koymayı amaçlamıştır. Araştırma, yöneticiler ve kullanıcılarla yapılan uygulamalı çalışmaları merkeze almıştır. Bu doğrultuda, araştırmaya dâhil edilen dört kütüphanenin yöneticileri ve kütüphanecileri ile yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılarak bu sayede personelin halkla ilişkiler ve kurum kültürü kavramlarına yönelik bakış açısı, mevcut uygulamalar ve hedefler belirlenmiştir. Ayrıca 402 kullanıcıya anket uygulanarak, halkla ilişkiler faaliyetlerinin kullanıcı deneyimlerine ve algılarına yansıma düzeyi ölçülmüştür. Elde edilen bulgular ve değerlendirmeler, halk kütüphanelerinde yürütülen halkla ilişkiler faaliyetlerinin, kurum kültürünün biçimlenmesinde ve gelişmesinde belirgin bir rol oynadığını göstermiştir. Çalışmanın temel sonucu, halkla ilişkiler alanındaki kalıcı ve sürekli başarının, kurum kültürü ile doğrudan ilişkili olduğudur. Nitel ve nicel bulgular ışığında, Afyonkarahisar halk kütüphanelerinde gerçekleştirilen halkla ilişkiler çalışmalarının genellikle bireysel çabaya dayanması ve izlenecek kurumsal bir rehberin geliştirilmemiş olması nedeniyle, halkla ilişkiler çalışmalarının kullanıcıya yansımasının ve kurum kültürünün bir parçası haline gelmesinin engellendiği hipotezi desteklenmiştir. Sonuç bölümünde, Afyonkarahisar halk kütüphanelerinin topluma daha etkili hizmet sunmasını sağlamak amacıyla, halkla ilişkiler uygulamalarını güçlendirecek ve bu çalışmaları kurum kültürüne kalıcı olarak dâhil edecek stratejik eylem ve yol haritası önerileri sunulmuştur.