Cinuçen Tanrıkorur'un bestelediği Mevlevi âyinlerinin makam, usûl ve ezgisel yönden incelenmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, TÜRK DİN MUSİKİSİ ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2019

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: MEHMET UĞUR ÖZAKALIN

Danışman: Serbülend Arpa

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Türk Mûsikîsi geniş form ve makamsal zenginliğinin yanısıra tarihsel gelişim açısından oldukça zengin br müziktir. İçinde bir çok formu barındıran Türk Mûsikîsinin dallarından biri Türk Din Mûsikîsidir ve bu alanda da en önemli formlardan bir tanesi Mevlevî Âyinleridir. Geçmişten günümüze bir çok önemli bestekârın bu formda çeşitli makamlarda besteleri bulunmaktadır. Bunlardan bir tanesi de son dönemde bestelenen Mevlevî Âyinlerinden dört tanesine sahip olan Cinuçen Tanrıkorur'dur. Cinuçen Tanrıkorur besteciliği ses ve ud icracılığı ve kendine has üslubuyla XX. yüzyılda Türk Mûsikîsine damgasını vurmuş çok değerli bir müzisyendir. Ud icraasında geliştirdiği kendine has üslubunun yanısıra bestecilikte de yaşadığı döneme yenilikler getirmiş önemli bir besteci olan Cinuçen Tanrıkorur, Türk Din Mûsikîsine de önemli eserler sunmuştur. Bu çalışmada Cinuçen Tanrıkorur'un bestlemiş olduğu "Bayâtî Araban", "Nişâburek", "Evcârâ" ve "Zâvil Aşîrân" makamlarında bestelemiş olduğu dört mevlevî âyini; makam, usûl ve ezgisel yönden incelenmiştir. Bu kapsamda önemli bir Türk müziği formu olarak "âyin" forumunu anlayabilmek için Hz. Mevlânâ, Mevlevîlik ve bestelenen Mevlevî Âyinlerinin tarihsel gelişiminden bahsedilmiştir. Ayrıca âyinlerin bestekârı Cinuçen Tanrıkorur hakkında bilgi verilmiştir.