Nöropatisi olan Tip 2 diyabetli bireylerde öz etkililik, uyum ve ağrının değerlendirilmesi


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, HEMŞİRELİK ANABİLİM DALI, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2022

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: ZÜBEYDE DOĞANOĞLU

Danışman: Ayşegül Koç

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma nöropati gelişen Tip 2 diyabetli bireylerde öz etkililik düzeylerini ve hastalığa uyumlarını incelemek amacıyla tanımlayıcı tipte gerçekleştirildi. Araştırma bir üniversite hastanesinin Dahiliye Kliniği'nde Ocak 2022 - Nisan 2022 tarihleri arasında araştırmaya dahil edilme kriterlerine uyan ve kliniğe yatışı kabul edilen 190 diyabetli birey ile gerçekleştirildi. Veriler, kişisel bilgi formu, Tip 2 Diyabet Öz Etkililik Ölçeği, Kronik Hastalıklara Uyum Ölçeği ve LANSS Ağrı Skalası kullanılarak araştırmacı tarafından yüz yüze toplandı. Veriler, IBM SPSS 22.0 versiyonu kullanılarak analizleri yapıldı. Tip 2 DM'si olan bireylerin öz etkililik ve hastalığa uyumları arasında negatif yönde düşük düzeyde ilişki (r: -0.349, p<0,001) ve ağrı skalası arasında pozitif yönde çok düşük düzeyde ilişki (r: 0.282, p<0,001) istatistiksel olarak anlamlı bulundu. Tip 2 diyabet öz etkililik ölçeği puan ortalaması 57.252±14.48, kronik hastalıklara uyum ölçeği puan ortalaması 77.589±10.35 ve LANSS ağrı skalası ortalaması 12.031±5.87 olarak bulundu. Buna göre; bireylerin öz etkililiklerinin düşük, hastalık uyumlarının orta düzeyde ve ağrılarının nöropatik olduğu belirlendi. Bireylerin glisemik değerleri, AKŞ değeri ortalaması 154.65±56.14, TKŞ değeri ortalaması 220.47±85.09 ve HbA1C değeri ortalamasının % 8.76±1.78 olarak bulunması çalışma sonucunu destekler niteliktedir. Diyabetli bireylerde glisemik ve metabolik kontrolün önemi konusunda farkındalık oluşturulması, diyabetli hemşireliği yaygınlaştırılmalı, bu konuda uzmanlaşan hemşireler yetiştirlmeli ve sayıları arttırılmalı, yabireylere hastalığa ilişkin kalıcı davranış değişikliği kazandırılması için hemşireler tarafından planlama yapılıp uygulama ile desteklenmesi, düzenli takip sistemlerinin ve sıklığının arttırılması önerilmektedir.