II. Dünya Savaşı Sonrası ABD-Japonya Savunma İşbirliği: "Prisoner's Dilemma" Strateji Modeli


Tezin Türü: Yüksek Lisans

Tezin Yürütüldüğü Kurum: Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi, Uluslararası İlişkiler Ve Stratejik Araştırmalar (Ulisa) Enstitüsü, Güvenlik Çalışmaları, Türkiye

Tezin Onay Tarihi: 2025

Tezin Dili: Türkçe

Öğrenci: KHANSA AQILA RYANTONO

Danışman: Bora Altay

Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu

Özet:

Bu çalışma, II. Dünya Savaşı sonrasında ABD–Japonya savunma işbirliğinin stratejik değerini ve uzun vadeli evrimini incelemekte; asimetrik bir ittifaktan güvenilir bir bölgesel güvenlik çerçevesine dönüşümünü analiz etmektedir. Araştırma, devletlerarasındaki işbirliği ve ihanetin teşviklerini ile risklerini modelleyen tekrarlanan Mahkûmlar Açmazı (PD) çerçevesini Panel En Küçük Kareler (PLS) regresyon yöntemiyle bütünleştirmektedir. Bu sayede, tekrarlanan etkileşimler, ekonomik kapasite ve bölgesel istikrarın, savaş sonrası asimetrik bir ittifakı kalıcı ve dengeli bir güvenlik ortaklığına dönüştürme potansiyeli ortaya konulmaktadır. Çalışma, Japonya'nın 1945 yılındaki atom bombası saldırılarının yıkıcı etkilerine rağmen neden ve nasıl ABD ile yüksek düzeyde ittifak bağlılığını sürdürdüğünü sorgulamaktadır. Analizde GSYİH, savunma bütçesi, savunma harcamaları ve bölgesel istikrar değişkenlerinin savunma işbirliğinin sürdürülebilirliği üzerindeki etkisi değerlendirilmiştir. Bulgular, GSYİH artışı ve bölgesel istikrarın karşılıklı fayda sağlayan (C, C) işbirliği sonucunu sürdürme olasılığını anlamlı biçimde artırdığını; savunma bütçesi ve savunma harcamalarının ise olumlu yönde ilişkili olmasına rağmen istatistiksel olarak anlamlı olmadığını göstermektedir. Sonuçlar, ekonomik kapasitenin ve güvenli bir bölgesel ortamın, işbirliği ile ihanet arasındaki teşvik farkını daraltmada kritik olduğunu, böylece ittifakın düşük verimli (D, D) dengesine kayma riskini azalttığını ortaya koymaktadır. Araştırma, stratejik güven inşası, kurumsallaşmış maliyet paylaşımı ve güvenilir taahhüt mekanizmalarıyla asimetrik bir ittifakın, eski savaş dönemi karşıtlığından kalıcı bir güvenlik ortaklığına dönüşebileceğini göstermektedir