ARMENIANS OF IRAN IN ZOYA PIRZAD’S WORK YEK RUZ MANDE BE ‘İD-İ PAK (ONE DAY LEFT FOR EASTER)

Creative Commons License

Yıldırım S., Deveci Bozkuş Y.

Ermeni Araştırmaları Dergisi, no.73, pp.89-108, 2023 (TRDizin)

Abstract

1952’de İran’ın Abadan şehrinde, İranlı Ermeni bir ailenin kızı olarak dünyaya gelen Zoya Pirzad, İran edebiyatının yaşayan önemli simaları arasında yer alır. Özellikle hikaye ve romanlarıyla dünya çapında bir üne sahip olan yazar gerek İran’da gerekse Ermenistan’da yakından takip edilen bir yazardır. Ünü ülke sınırlarını aşan Pirzad’ın eserleri başta Türkçe, İngilizce, Ermenice ve Fransızca olmak üzere çok sayıda dile tercüme edilmiştir. Araştırmacılar tarafından Pirzad’ın İran edebiyatının yanı sıra Ermeni Diaspora Edebiyatı’na da yeni bir bakış açısı kazandırdığı düşünülmektedir. Zira Ermeni bir ailede dünyaya gelen yazar, eserlerinde kendi inancı kapsamında İran’daki Ermeni topluluğunun Fars toplumuyla olan dini, siyasi ve toplumsal ilişkilerini irdeleyip İran’daki Ermeni ailelerinin kendi örf, adet ve inançlarını nasıl koruduklarını anlatmaktadır. İşte bu çalışmada Zoya Pirzad’ın (Üç Kitap) adlı eserinin içinde yer alan (Paskalya’ya Bir Gün Kala) mecmuasında İran Ermenilerinin Farslarla olan ilişkilerinin nasıl kaleme alındığı incelenecektir. Bu çerçevede ilk etapta Pirzad’ın hayatı ve eserleri hakkında kısaca bilgi verdikten sonra, Pirzad’ın incelemeye tabi tuttuğumuz eserinde, İran Ermenilerinin yaşam tarzlarının, Farslarla olan ilişkilerinin ve İran’da yaşadıkları sorunların nasıl ele alındığına, yazarın İran Ermenilerine dair kullandığı ifadelere, terimlere ve üslubuna değinilecektir. Bu kapsamda Pirzad’ın kullandığı edebi dil, kaleme aldığı toplumsal konuların neler olduğu üzerinde de durulacaktır