Vergi İdaresi 3.0: Yapay Zekâ Perspektifinden Bir İnceleme


Karataş Durmuş N., Arıtı Erdem İ.

MALIYE DERGISI, sa.184, ss.225-253, 2023 (ESCI)

  • Yayın Türü: Makale / Tam Makale
  • Basım Tarihi: 2023
  • Dergi Adı: MALIYE DERGISI
  • Derginin Tarandığı İndeksler: Emerging Sources Citation Index (ESCI)
  • Sayfa Sayıları: ss.225-253
  • Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Bilim ve teknolojinin ulaştığı son noktalardan birini oluşturan yapay zekâ uygulamaları Vergi İdaresi 3.0 kapsamında vergi uyumunun sağlanması bakımından önemlidir. Dünyada yapay zekâ uygulamaları, mükellefleri bilgilendirme, vergiye uyumun teşviki, vergi denetimi ve tahsil süreçlerinde rol almaktadır. Son yıllarda yapılan bazı çalışmalarda vergi idaresinin dijitalleşmesi ile yapay zekânın birbiri yerine kullanıldığı tespit edilmiştir. Bu çalışmada; yapay zekâ ve dijitalleşme farkına değinilerek vergi idaresinin ayrılmaz bir parçası haline geleceği düşünülen yapay zekâ olgusu ve Vergi İdaresi 3.0 kavramı açıklanmakta, vergi uyumunun sağlanmasına yönelik dünyada ve ülkemizde vergi idaresi tarafından kullanılan yapay zekâ uygulama örnekleri incelenerek Türk vergi idaresi bakımından yapay zekâ uygulamalarının, geliştirilmesine yönelik politika önerisinde bulunulmaktadır. 

Artificial intelligence (AI), one of the last frontiers of science and technology, is crucial for assuring tax compliance in the context of Tax Administration 3.0. On a worldwide scale, AI applications play a role in informing taxpayers, promoting tax compliance, tax auditing, and collection. It has been determined that some recent research uses the terms AI and digitalization interchangeably. In this study, the AI phenomenon, which is believed to become an integral component of tax administration, and the concept of Tax Administration 3.0 are explained by referring to this difference. Afterward, by evaluating AI applications around the world and in our country, policy recommendations are given for the development of AI applications in the Turkish tax administration.