Bebeklerde gelişimi olumsuz etkileyen risk faktörleri


Çelik P., Üstünyurt Konuk Z.

Riskli Bebekte Gelişimsel İzlem, Özmert EN., Editör, Türkiye Klinikleri Yayınevi, Ankara, ss.5-10, 2023

  • Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
  • Basım Tarihi: 2023
  • Yayınevi: Türkiye Klinikleri Yayınevi
  • Basıldığı Şehir: Ankara
  • Sayfa Sayıları: ss.5-10
  • Editörler: Özmert EN., Editör
  • Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Risk faktörleri, bebeği ve bebeğe bakım veren ailesini zorlayan, onun gelişimsel potansiyeline ulaşabilmesini önleyen ve gelişimsel zorluklara karşı savunmasızlığını arttıran biyolojik ve psikososyal tehditlerdir. Prematürite, çocuklarda gelişimi olumsuz etkileyen en önemli biyolojik risk faktörüdür. Perinatal beyin hasarı yapan nedenler, yenidoğan yoğun bakım ünitesi ortamı ve yenidoğan yoğun bakım izleminde karşılaşılan ağır tıbbi ya da cerrahi sorunlar, enfeksiyonlar, erkek cinsiyet, intrauterin büyüme kısıtlılığı, malnütrisyon, demir eksikliği, iyot eksikliği, toksinlere maruziyet, duyusal sorunlar, genetik, nörolojik, metabolik ve kronik hastalıklar diğer önemli biyolojik risk faktörleri arasındadır. Gelişimi olumsuz etkileyen en önemli psikososyal risk faktörü ise duyarlı, geliştiren bakım eksikliği ve çocuğa erken öğrenme fırsatlarının sunulamamasıdır. Erken çocukluk döneminde bu biyolojik ve psikososyal riskler sıklıkla bir arada bulunur. Risk faktörlerinin bilinmesi ve risklerin azaltılması, çocukların gelişimsel potansiyellerine ulaşabilmesi ve gelişimsel zorlukların önlenebilmesi için önemlidir. 

Risk factors are biological and psychosocial threats that force the baby and his/her caregiver, prevent reaching developmental potential, and increase vulnerability to developmental difficulties. Prematurity is the most significant biological risk factor. Causes of perinatal brain injury, neonatal intensive care unit environment and severe medical or surgical problems encountered in neonatal intensive care course, infections, male gender, intrauterine growth retardation, malnutrition, iron deficiency, iodine deficiency, exposure to toxins, sensory problems, genetic, neurologic, metabolic and chronic diseases are among other biological risk factors. The most significant psychosocial risk factors that adversely effect development is the lack of sensitive, nurturing care and lack of early learning opportunities for the child. The identification of risk factors and reducing the risks are important for children to reach their developmental potential and prevent developmental difficulties.