İdam Cezasının Tanzimat Dönemi Osmanlı Hukukundaki Görünümüne İlişkin Birkaç Kaynak ve Bu Kaynakların Tahlili

Creative Commons License

Kılınç A.

Türk Hukuk Tarihi Araştırmaları Dergisi, sa.11, ss.33-62, 2011 (Hakemli Dergi)

Özet

Bu çalışmada Tanzimat Döneminde idam cezası ile ilgili yazılmış 3 kaynak (2 makale ve ı gazete haberi), latinize ve talılil edilmiştir. Günümüz akademik yazım ilkelerine uygun yazılmayan eserlerde geniş bir literatür taraması yapıldığı anlaşılmaktadır. Çalışma ile ortaya çıkan bir takım tespitler şunlardır: Tanzimat Döneminde adam öldürme suçlarında bazı mirasçılar, şer'iye mahkemesinde kısas davası açmalarına rağmen bu davalarını takip etmemişlerdir. Bu ise Nizamiye mahkemelerinde verilen idam cezalarının askıda kalmasına neden olmuştur. Zira idam cezasının infaz edilebilmesi için her iki mahkemenin de bu yönde karar vermesi gerekmektedir. Bu sorunun çözümü için dönemin hukukçuları tarafından temyiz merciinin içtihat değiştirmesi yeterli görülmüştür. Kaynaklar, ülkede mevcut olan düalist hukuk sisteminin, cezalarının tespiti ve infazı açısından büyük sorunlara neden olduğunu, ancak dönemin hukukçularının da bu sorunlara çözüm üretme hususunda gayret sarf ettiklerini göstermektedir. İdam cezasının infazı sırasında geniş bir yargı, kolluk ve belediye personelinin hazır olduğu bu çalışma ile ortaya konmuştur. 

Three documents about death penalty from Tanzimat era have been latinised, and analysed in this study. It is understood that a wide range ofliterature was researched among the works that are not compatible with the principle oftoday's academic writing. Some results ofthis research are these: In the erime ofkilling aman during Tanzimat reform era, devisees open a retaliation case in Şer'iye court. However, some inheritor did not follow the cases. This causes the suspension of the death penalties in Nizamiye courts. Because both Şer'iye court's verdict and Nizmiye court's verdict is necessaryto execute a death penalty. Lawyers ofthat period assert that this problem could be solved if appellate authorities change the judicial opinion. Documents indicate that dualist legal system ofthe country have caused a major problem forthe identification and execution ofpunishment, jurists tryto solve these problems. This study demonstrated that a wide jurisdiction, law enforcement, and municipal stafftook place during the execution of the death penalty.