Çok Kültürlülüğün Hukuka Yansıması: Osmanlı Tecrübesi


Creative Commons License

Kılınç A.

Law Justice Review, vol.8, no.14, pp.79-94, 2017 (Other Refereed National Journals)

  • Publication Type: Article / Article
  • Volume: 8 Issue: 14
  • Publication Date: 2017
  • Title of Journal : Law Justice Review
  • Page Numbers: pp.79-94

Abstract

In the Ottoman state there were somany ethnic, religious groups that had different cultures. Contemporary advancedcountries should take lessons from the Ottoman State experience because therewere a lot of communities had differentlife style and culture in the Ottoman State like contemporary states and these communities lived in harmony with eachother. Although contemporary doctrinesare not agreed with the definition of multiculturalism, the different cultureand life style in the Ottoman State correspond to the multiculturalism. The se multicultural communities in the Ottoman State affect the Ottoman Law system. The Ottoman state showed respect to theirdiversity and allow them to carry out theirown specic law to solve some conflicts between themselves. Especially civil lawdisputes such as family lawinheritance law etc. were completed in accordance withtheir own rules. Even the Ooman Statepermied them to establish their privatecourts. This kind of law system dened aslegal pluralism in nowadays correspondsto Ottoman Millet  System in Turkish LawHistory literature. In this presentation Iwill mention the details of Ottoman Millet System and argue how contemporarystates dealing with multiculturalism cantake lessons from Ottoman experience. Iwill apply primary sources such as OttomanJudges (Qadı) records, state archivesrecords in this study.

Osmanlı Devlet’inde farklı kültüre sahipbirçok etnik dini gruplar vardır. Çağdaş gelişmiş ülkeler, Osmanlı Devlet tecrübesinden dersler çıkarmalıdır; zira Osmanlı Devleti’nde de çağdaş devletlerde olduğu gibi  birbirinden farklı yaşam tarzları ve kültürü olan birçok topluluk mevcut olmuş ve bu topluluklar uzunca bir süre uyum içerisinde bir arada  yaşamışlardır. Her ne kadar çağdaş literatür çok kültürlülüğün tanımı hususunda hemfikir olamasa da Osmanlı Devleti’ndeki farklı kültür ve yaşam tarzı çok kültürlülüğe tekabül etmektedir. Osmanlı Devleti’ndeki bu çok kültürlü yapı hukuk sistemini de etkilemektedir. Osmanlı Devleti farklılıklara saygı göstermiş ve farklı grupların kendi aralarındaki uyuşmazlıklarında kendi  hukuklarının uygulanmasına müsaade etmiştir. Özellikle aile, miras gibi özel hukuk uyuşmazlıkları kendi hukuk kuralları çerçevesinde çözümlenmiştir. Hatta bu grupların kendi mahkemelerinin kurulmasına dahi izin verilmiştir. Türk Hukuk Tarihi literatüründe Osmanlı Millet sistemi olarak nitelendirilen bu sistem günümüzde çok hukukluluk olarak da zikredilmektedir. Bu çalışmada Osmanlı millet sistemi hakkında bilgi verilip, çağdaş devletlerin Osmanlı tecrübesinden ne gibi dersler çıkarması gerektiği üzerinde durulacaktır. Çalışmada kadı sicilleri, mühimme defterleri gibi birincil kaynaklardan yararlanılmıştır.