Sağlıklı Yetişkinlerde Motor ve Bilişsel İkincil Görevlerin Statik Denge Performansına Etkisi: Preliminer Çalışma


Creative Commons License

Özdemir S., Avcı N. B., Yiğit Ö.

XI. Ulusal Odyoloji ve Konuşma Bozuklukları Kongresi, Mersin, Turkey, 7 - 10 October 2022, pp.54, (Summary Text)

  • Publication Type: Conference Paper / Summary Text
  • City: Mersin
  • Country: Turkey
  • Page Numbers: pp.54
  • Ankara Yıldırım Beyazıt University Affiliated: Yes

Abstract

S-39 Sağlıklı Yetişkinlerde Motor ve Bilişsel İkincil Görevlerin Statik Denge Performansına Etkisi: Preliminer Çalışma

Semire Özdemir1 , Nizamettin Burak Avcı1 , Öznur Yiğit1 1 Hacettepe Üniversitesi

Giriş ve Amaç: Günlük yaşam aktivitelerinde aynı anda birden fazla iş yürütmeyi gerektiren durumlarla sıklıkla karşılaşırız. Eşzamanlı olarak iki görevi yürütmek ikili görev olarak adlandırılır ve bu ikili görevler motor ve/veya bilişsel süreçlerden oluşabilmektedir. İkili görevlerin karşılıklı olarak birbirlerinin performanslarını etkiledikleri literatürde yer almaktadır. Gerek motor gerekse bilişsel görevleri yürütürken postüral dengeyi sürdürmek insanoğlu için oldukça önemli bir yetenektir. Bu çalışma ile sağlıklı yetişkinlerde tekli motor görev, motor ve bilişsel ikincil görevlerin statik denge performansına etkisinin incelenmesi ve farklı ikincil görevlerin statik dengeye etkisinin karşılaştırılması amaçlanmıştır. Yöntem: Statik denge performansının değerlendirilmesinde mCTSIB (Dengenin Kliniğe Uyarlanmış Duyusal Etkileşim Testi) testi Bilgisayarlı Statik Postürografi kullanılarak uygulandı. Bu testte yer alan gözler açık ve kapalı iken sert ve sünger zeminde olmak üzere 4 durumda statik denge performansı değerlendirildi. Statik denge performansının değerlendirilmesinde postüral salınım hızları incelendi. Katılımcılara tek motor görev, motor-motor ikili görev ve motor-bilişsel ikili görev uygulandı. Bireylerin görevleri uygulama sırası rastgele olacak şekilde düzenlendi ve her 3 koşulda denge performansları değerlendirildi. Motor ikincil görev olarak tepsi taşıma, bilişsel ikincil görev olarak ise 200 ile 999 arasından rastgele seçilen bir sayıdan 7’şer geri sayma görevi uygulanarak gerçekleştirildi. Bulgular: 19 (12K, 7E; 21,8 ± 1,4 yıl) sağlıklı katılımcının postüral sanılınım hızlarındaki değişim miktarı incelendi. mCTSIB’nin sert zemin gözler açık olduğu durumda motor ikili görev ile motor-bilişsel ikili görev denge performansları arasında istatistiksel anlamlılık elde edildi (p<0,001). mCTSIB’nin diğer durumlarında üç koşulda da anlamlı farklılık gözlenmedi (p>0,05). Sonuç ve Öneriler: Yapılan çalışmalar ikincil görevlerin denge performansını etkilediğini bildirmiştir. Çalışmamızda gözler açık sert zemin koşulunda duyusal girdiler ile bilişsel görevlerin etkileşimi postüral salınım hızının artması ile ilişkilendirilmiştir. Diğer test koşullarında salınım hızı incelendiğinde, motor veya bilişsel ikili görevin olması statik denge performansını tekli görev statik denge performansı dışına çıkaran bir etken olmamıştır. Motor ikincil görev postüral salınım hızını etkilememiş, tekli görev ile arasında anlamlı bir farklılık ortaya çıkmamıştır. Çalışmamızın güçlü yanlarından biri motor ve bilişsel ikincil görevlerin statik dengeye etkisinin karşılaştırılmış olmasıdır. Örneklem genişliğinin az olması ve ikincil görevlerde standart olmaması bu çalışmanın limitasyonları arasında yer almaktadır. Anahtar Kelimeler: biliş-motor ikili görev, motor-motor ikili görev, postüral salınım, statik denge