Soğmatar Nekropolü Roma Dönemi Kaya Mezarları
Amanosların GölgesindeHayriye Akıl Anı Kitabı, K. Serdar Girginer,Gonca Dardeniz,Ayça Gerçek,Fatih Erhan,Elif Genç,İrfan Tuğcu, Editör, Arkeoloji ve Sanat Yayınları, İstanbul, ss.19-28, 2020
- Yayın Türü: Kitapta Bölüm / Mesleki Kitap
- Basım Tarihi: 2020
- Yayınevi: Arkeoloji ve Sanat Yayınları
- Basıldığı Şehir: İstanbul
- Sayfa Sayıları: ss.19-28
- Editörler: K. Serdar Girginer,Gonca Dardeniz,Ayça Gerçek,Fatih Erhan,Elif Genç,İrfan Tuğcu, Editör
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Adresli: Hayır
Özet
Soğmatar Nekropolünde yer alan, Roma Dönemi kaya mezar mimarisi gösteren kaya mezarlarının tümü ana
kaya oyularak yapılmış olan dromoslu ve Arcasoliumlu oda mezarlardır. Ana kaya oyularak yapılmış olan oda
mezarlar, “kuyu-ve-oda-oda mezar”3
veya büyük kaya kitlelerinin tabii oyuk ve aralıkları ile ana kayaya direkt
oyularak yapılan mezarlar olarak tanımlanmaktadır4
. Kaya oyuğu mezar geleneği, MÖ III. binyılın ikinci çeyreğinde
Erken Tunç Çağı III-IV evresinde Kuzey Suriye’de Orta Fırat Bölgesi’nde yaygın olarak görülmeye başlanmıştır ve
kronolojik olarak da Erken Tunç Çağ’ın geç evresine (MÖ 2350-2000) yerleştirilmişlerdir. Ana kayaya oyularak yapılmış olan mezarlara, Kuzey Suriye’de El-Qitar5
, Tell Hadidi6
, Shamseddin7
, Djerniye8
, Tell Tawi9
, Halawa10, Tell
Selenkahiye11, Anadolu’da Karkamış’ın 30 km batısında yer alan Dibecik Höyük12, Halfeti ve Göklü mezarları ile
Oğuzeli Mezarı’nda13 rastlanmaktadır. Soğmatar Nekropolü’nde yer alan Roma mimarisini yansıtan mezarların
tümü dromoslu tek odalı ve Arcasoliumludur. Yer altına açılan kaya mezarlarına ulaşmak için oluşturulan koridor
olan dromoslar merdivenlidir ve basamak sayıları 4-5-6-7-9 şeklinde değişmektedir.