Research Information System
2. ULUSLARARASI BİLİMSEL ARAŞTIRMALAR VE YENİLİKÇİ ÇALIŞMALAR SEMPOZYUMU, Balıkesir, Turkey, 2 - 05 March 2022, pp.1235-1236, (Summary Text)
The administration makes use of various public goods while performing public services. Public goods are classified under 3 headings in the administrative law doctrine. These; ownerless goods, common goods and service goods.
Ownerless properties are properties that are completely under the control and disposal of the administration and on which a private property relationship cannot be established. A state's ability to rule is manifested in these goods. Commodities are goods that are available to all or part of the public. Service goods, on the other hand, are goods allocated to a particular public service.
Public property owned by the administration; They cannot be sold, transferred, expropriated, subject to tax or similar financial obligations. In addition, these goods do not need to be registered in the land registry. It is also out of the question for public properties that cannot be acquired through statute of limitations to be subject to civil law procedures such as mortgages and pledges. Public goods generally do not have the opportunity to bet on foreclosures.
The shores of the 1982 Constitution; It has been regulated as a social and economic right under the title of “Utilization of the coasts”. In the said article 43, “The coasts are under the authority and disposal of the State. In the utilization of sea coasts, lake shores or river banks, and of the coastal strip along the sea and lakes, public interest shall be taken into consideration with priority. The width of coasts and coastal strips according to the purpose of utilization and the conditions of utilization by individuals shall be determined by law.” Pursuant to the article, it was stated that the state related to the coasts had control and surveillance authority and various duties were imposed on the state.
It is not possible to establish a relationship of belonging to any private person regarding the coasts that should be considered as unclaimed property. Therefore, it will not be legally possible for private persons to have full disposition authority on a property with coastal status. However, in this matter, which is clearly regulated by the subject law, the opposite situation is experienced in practice. In some of the coasts, private businesses under the name of “beach” exclude citizens from the coasts and do not allow them to benefit, based on the permission they have received from the relevant administrations.
In this study, the legal status of the coasts is explained. In this context, firstly, the classification of public goods has been made and the place of the coasts in this classification has been classified. The practices of private businesses under the name of “beach” on the coasts were evaluated and their compliance with the law was analyzed.
Keywords- Coasts; Public Goods; Ownerless Goods; Beach.
İdare, kamu hizmetlerini yerine getirirken çeşitli kamu mallarından yararlanır. Kamu malları idare hukuku doktrininde 3 başlık altında sınıflandırılır. Bunlar; sahipsiz mallar, orta malları ve hizmet mallarıdır.
Sahipsiz mallar, tamamıyla idarenin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve üzerlerinde özel mülkiyet ilişkisi kurulamayan mallardır. Bir devletin hükmetme yeteneği bu mallar üzerinde tezahür eder. Orta malları, halkın tamamının veya bir kısmının kullanımına açık olan mallardır. Hizmet malları ise belli bir kamu hizmetine tahsis edilmiş olan mallardır.
İdarenin sahip olduğu kamu malları; satılamaz, devredilemez, kamulaştırılamaz, vergi ve benzeri mali yükümlülüklere tabi tutulamazlar. Ayrıca bu malların tapu kütüğüne yazılmaları da gerekmez. Zamanaşımı yoluyla kazandırılamayan kamu mallarının, ipotek, rehin gibi medeni hukuk işlemlerine tabi tutulmaları da söz konusu değildir. Kamu mallarının genel olarak hacze bahis olma imkanları da yoktur.
1982 Anayasası kıyıları; “Kıyılardan Yararlanma” başlığı altında bir sosyal ve ekonomik hak olarak düzenlemiştir. Bahsi geçen 43. maddede, “Kıyılar, Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Deniz, göl ve akarsu kıyılarıyla, deniz ve göllerin kıyılarını çevreleyen sahil şeritlerinden yararlanmada öncelikle kamu yararı gözetilir. Kıyılarla sahil şeritlerinin, kullanılış amaçlarına göre derinliği ve kişilerin bu yerlerden yararlanma imkan ve şartları kanunla düzenlenir.” hükümleri bulunmaktadır. Madde uyarınca kıyılar ile alakalı devletin denetim, gözetim yetkisi olduğu belirtilmiş ve devlete çeşitli ödevler yüklenmiştir.
Sahipsiz mal statüsünde değerlendirilmesi gereken kıyılar ile ilgili, herhangi bir özel kişiye dair aitlik ilişkisi kurulması mümkün değildir. Dolayısıyla kıyı statüsüne sahip bir mal üzerinde özel kişilerin tam anlamıyla tasarruf yetkisini haiz olması hukuken söz konusu olamayacaktır. Ancak mevzu hukukun sarih bir şekilde düzenlediği bu konuda, uygulamada tam tersi bir durum yaşanmaktadır. Kıyıların bazılarında “beach” adı altındaki özel işletmeler, ilgili idarelerden aldıkları izni dayanak göstererek, vatandaşları kıyılardan dışlamakta ve faydalanmalarına izin vermemektedir.
Bu çalışmada kıyıların hukuki statüsü anlatılmaktadır. Bu kapsamda öncelikle, kamu mallarının sınıflandırılması yapılarak, kıyıların bu sınıflandırmadaki yeri tasnif edilmiştir. Kıyılar üzerindeki “beach” adı altındaki özel işletmelerin uygulamaları değerlendirilerek, bunların hukuka uygunlukları analiz edilmiştir.
Anahtar Kelimeler—Kıyılar; Kamu Malları; Sahipsiz Mallar; Beach.