Teoride ve Pratikte İnsani Yardım
Oku Okut Yayınları, Ankara, 2025
- Yayın Türü: Kitap / Bildiri Kitabı
- Basım Tarihi: 2025
- Yayınevi: Oku Okut Yayınları
- Basıldığı Şehir: Ankara
- Açık Arşiv Koleksiyonu: AVESİS Açık Erişim Koleksiyonu
- Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Adresli: Evet
Özet
Doğal afetler, yoksulluk, çatışmalar, salgın hastalıklar ve
iklim krizi, küresel düzeyde her geçen gün daha fazla insanın insani yardıma
muhtaç hale gelmesine sebep olmaktadır. Ancak artan ve yaygınlaşan insani
yardım ihtiyacına karşın insani yardım akademik çalışmalarında boşluklar söz
konusudur. Diğer taraftan insani yardım; coğrafi, jeopolitik ve tarihi konumu
gereği Türkiye için stratejik önemi haiz bir konu haline gelmiştir. Türkiye’de
sık yaşanan doğal afetler, Türkiye’nin kronik çatışma bölgelerine yakınlığı,
insani yardıma muhtaç toplulukların Türkiye’nin etki alanındaki coğrafyalarda
yoğunlaşması ve Türkiye’nin son dönemlerde yaptığı diplomasi/insani diplomasi
hamleleri; teorik ve pratik manada insani yardımın Türkiye için stratejik önem
taşımasının başlıca sebeplerindendir. Buna küresel düzlemde ‘sorumlu’ ve
‘vicdani’ bir lider ya da aktör eksikliğini ve uluslararası örgütlerin
çatışmaları engellemedeki başarısızlıklarını da eklemek gerekmektedir. Bu
kitap; işte böylesi bir teorik ve düşünsel arka plandan doğmuştur. Diğer
taraftan, 2023-2025 (devam eden) Gazze Soykırımı ile zirve yapan pratik insani
yardım gerçekliklerinin tam ortasında Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi
Uluslararası İlişkiler ve Stratejik Araştırmalar (ULİSA) Enstitüsü ev
sahipliğinde ve Türk Kızılay, AYBÜ Teknoloji Transfer Ofisi ve Tiran New York
Üniversitesi ortaklığında Aralık 2024’te Ankara’da organize edilen I.
Uluslararası İnsani Yardım Sempozyumu’nda sunulan bildiriler de kitabın
doğuşunu hazırlamıştır. Kitap, insani yardım konusunu insani yardıma götüren
sebepler, insani yardım süreci ve insani yardım ihtiyacını minimize edebilecek
teorik ve pratik tartışmalar bağlamında geniş bir perspektiften ele almaktadır.
Kitap insani yardımın ekonomi, siyaset, hukuk, sosyoloji, psikoloji, sağlık ve
ilahiyat gibi disiplinleri ilgilendiren karmaşık boyutlarına ışık tutmaktadır.
Kitapta hem teorik analizlere hem de saha uygulamalarına odaklanan çalışmalar
yer almaktadır. Kitapta yer alan 13 bölüm, yardımlaşmanın tarihi temellerinden
yemek kültürüne ve dijital çözüm/yapay zekâ destekli sistemlere kadar geniş bir
perspektif sunmaktadır. Öne çıkan konular arasında Türkiye’nin insani yardım
faaliyetleri, yeni afet yönetim sistemleri, insani yardımın dini ve sosyolojik
boyutları, göç ve insani yardım ilişkisi ile modern teknolojilerin insani
yardıma etkileri yer almaktadır. Bu konuların tartışıldığı çalışmalar, akademik
literatüre ve saha çalışmalarına önemli katkılar sağlayacaktır. İbrahim Demir,
Muhammed Oruç ve Elmas Bener Otacı editörlüğünde hazırlanan bu kitap, Türkçe
literatürde insani yardım kavram, kuram ve uygulamalarının gelişimine katkı
sunmayı amaçlamaktadır.
Natural disasters, poverty, pandemics, conflicts and climate
crisis cause more and more people in the world to become in need of
humanitarian aid. However, despite the increasing need for humanitarian aid,
there has been a literature gap for academic humanitarian aid studies. Due to
its location, geopolitics and history, humanitarian aid has become an issue of
strategic importance for Türkiye. Frequent natural disasters in Türkiye,
Türkiye’s proximity to chronic conflict zones, the concentration of communities
in need of humanitarian aid in geographies in Türkiye’s sphere of influence,
and Türkiye’s recent diplomacy/humanitarian diplomacy moves are the main
reasons why humanitarian aid has become strategically important for Türkiye in
theoretical and practical terms. To this, the lack of a ‘responsible’ and
‘conscientious’ leader/actor at the global level and the failure of
international organizations to prevent conflicts must also be added. In such a
theoretical and intellectual background and in the midst of unfortunate
practical humanitarian realities culminating in the 2023-2025 Gaza Genocide,
this book emerged from the papers presented at the First International
Humanitarian Aid Symposium hosted by the Institute of International Relations
and Strategic Studies (ULİSA-IIRSR) of Ankara Yıldırım Beyazıt University and
organized in partnership with the Turkish Red Crescent, AYBU Technology
Transfer Office, and Tirana New York University, in December 2024. The book
deals with the issue of humanitarian aid from a broad perspective in the
context of the reasons leading to humanitarian aid, the humanitarian aid
process, and theoretical and practical discussions that can minimize the need
for humanitarian aid. Book sheds light on the complex dimensions of
humanitarian aid that fall within the field of disciplines such as economics,
politics, sociology, psychology, health and theology. The book contains studies
that focus on both theoretical analyses and field practice applications. The 13
chapters in the book offer a wide perspective, from the historical foundations
of cooperation to digital solutions and artificial intelligence-supported
systems. Prominent topics include Turkey’s humanitarian aid activities, new
disaster management systems, religious and sociological dimensions of
humanitarian aid, the relationship between migration and humanitarian aid, and
the effects of modern technologies on humanitarian aid. Studies discussing
these issues are expected to make significant contributions to the academic
literature and field studies. This book, prepared under the editorship of
İbrahim Demir, Muhammed Oruç and Elmas Bener Otacı, offers an interdisciplinary
perspective on humanitarian aid and aims to contribute to the development of
humanitarian aid concepts, theories, and practices in the Turkish literature.
BISAC:
POL035010 | Political Science / Human Rights
THEMA: JPSL
| Humanitarian aid and relief work
LCSH: HV555
| Humanitarian assistance
DDC: 361.26
| Humanitarian assistance
Keywords:
Humanitarian Aid, Humanitarian Diplomacy, Global Humanitarian Issues, Crisis
and Disaster Management, Interdisciplinary Studies