Dictogloss uygulamasından hareketle ardıl çeviri amaçlı dinleme ve not alma becerilerinin geliştirilmesine yönelik sınıf içi uygulama önerisi


Tosun E.

2nd International Congress on Academic Studies in Translation and Interpreting Studies, Bolu, Türkiye, 30 Eylül - 02 Ekim 2024, ss.63, (Özet Bildiri)

  • Yayın Türü: Bildiri / Özet Bildiri
  • Basıldığı Şehir: Bolu
  • Basıldığı Ülke: Türkiye
  • Sayfa Sayıları: ss.63
  • Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi Adresli: Evet

Özet

Sözlü çeviri kendi içerisinde alt uygulama biçimlerine sahiptir ve bu uygulamaların her birisi farklı

becerilerin kullanımını gerektirmektedir. Bu uygulama biçimlerinden birisi de ardıl çeviridir. Genel

olarak konuşmacıyı dinleme ve daha sonra çeviri yapma şeklinde ilerleyen bu çeviri türünde

özellikle uzun konuşmalar için dinleme, not alma becerisi ve uzun süreli bellek yetisi ön plana

çıkmaktadır. Buradan hareketle, bu çalışmada “dictogloss” yönteminin öğrencilerin not alma ve

dinleme becerilerini geliştirmelerine yönelik uygulanmasına yer verilmiştir. Ruth Wajnryb

tarafından tanıtılan “dictogloss” özünde alternatif bir dilbilgisi öğretim yöntemidir. Bu yöntemin

normal dikte çalışmasından farkı kısaca şöyle ifade edilebilir: Bu yöntemle öğrenciler bir metni

dinlemekte, anahtar kelimeleri not almakta, daha sonra metni kaynak dilde iş birliği içerisinde

yeniden oluşturmaktadırlar (Vasiljevic, 2010). Dictogloss uygulaması dört aşamada

gerçekleştirilmektedir. 1. Hazırlık aşaması: Bu aşamada öğrenciler dinleyecekleri metnin konusu

ile ilgili warm-up (ön hazırlık) aktivitesi yapmaktadırlar. Bu bağlamda kelime alıştırmaları, konu

hakkında ön tartışmalar gerçekleştirilebilir. Böylece öğrenciler asıl dinleme aktivitesinde yer alan

konuya aşinalık kazanacaklardır. 2. Dikte aşaması: Bu aşamada öğrenciler metni dinler ve birebir

dikteden ziyade parçalar halinde not alırlar. 3. Yeniden oluşturma aşaması: Bu aşamada öğrenciler,

aşama ikide almış oldukları notlardan hareketle kaynak metni yeniden oluşturmaya çalışırlar. 4.

Analiz ve düzeltme aşaması: Bu aşamada öğrenciler yeniden oluşturmuş oldukları metni kaynak

metinle karşılaştırırlar ve gerekli düzeltmeleri yaparlar (Wajnryb, 1990). Bu çalışmada, dictogloss

uygulamasından hareketle ardıl çeviri amaçlı dinleme ve not alma becerilerini geliştirmeye yönelik

bir ders içi uygulama örneği sunulacaktır. Dictogloss yönteminin çalışmada önerildiği haliyle

uygulanmasıyla öğrencilerin dinleme, not alma, iletiyi yeniden yapılandırma becerilerini

geliştirecekleri ve çeviri sırasında bellek yüklerini en aza indirecekleri öngörülmektedir. Bununla

birlikte, yöntemin bir diğer katkısı dilbilgisi ve yazma becerisinin geliştirilmesi yönünde olacaktır.

Bu çalışmanın, ardıl çeviriye yönelik bileşenlerin ve gerçekliklerin tespit edilmesi ile dictogloss

yönteminin ardıl çeviri becerilerinin geliştirilmesi için kullanılması olmak üzere iki ana başlık

altında şekillenmesi hedeflenmektedir.