Bir üniversite hastanesinde çalışan araştırma görevlisi hekimlerin meslek hastalıkları hakkındaki bilgi ve tutumlarının incelenmesi
Tez Türü: Tıpta Uzmanlık
Tezin Yürütüldüğü Kurum: Gazi Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Dahili Tıp Bilimleri, Türkiye
Tez Danışmanı: Mustafa Necmi İlhan
Tezin Onay Tarihi: 2020
Tezin Dili: Türkçe
Özet:
Meslek hastalıkları önlenebilir olmakla beraber, ülkemizde de tüm
dünyadaki gibi tanı ve bildirim problemi yaşayan hastalıklardandır. Bu çalışmada
uzmanlık eğitimi almakta olan bazı araştırma görevlisi hekimlerin, meslek
hastalıkları ile ilgili bilgi, tutum ve davranış özelliklerine etkili faktörleri inceleyip
meslek hastalıklarına tanı koyma ve bildirme becerilerini geliştirmenin yollarına
katkı sağlamak amaçlanmıştır.
Araştırmamıza toplam 377 araştırma görevlisi katılmıştır. Araştırmamızda
veri kaynağı olarak araştırma görevlilerinin bilgi, tutum ve davranışlarını ölçme
araçlı kendi oluşturduğumuz anket formu kullanılmıştır. Veriler yüzde, ortanca ve
minimum-maksimum değerler kullanılarak sunulmuştur. İstatistiksel yöntemler
olarak Ki-Kare testleri, Mann Whitney U testi ve Spearman Korelasyon testi
kullanılmıştır. Tüm analizlerde istatistiksel anlamlılık düzeyi <0,05 kabul
edilmiştir.
Katılımcılar meslek hastalıkları hakkında sadece %54’ü eğitim aldıklarını
belirtmişlerdir. Meslek hastalıkları alanında katılımcıların %15,8’si tanı, %13,6’sı
tedavi, %10,0’u ise hukuku bilgileri konusunda kendilerini yeterli olarak ifade
etmişken yetersizlik sebebi olarak en sık gerekli eğitimi almadıklarını
belirtmişlerdir. Tanı, tedavi ve hukuk alanında yeterli hissedenlerin en az bir defa
uzmanlık alanı ile ilgili meslek hastalığı tanı koyması/karşılaşması ve rapor
düzenleyip bildirmesi yetersizlere göre daha sıktır (p<0,005). Kullandığı anamnez
formunda meslek sorgulayan bölüm olan katılımcıların ortanca davranış puanı,
bulunmayan katılımcıların ortanca davranış puanından anlamlı olarak yüksektir
(p<0,001). Tutum puanları ile davranış puanları zayıf derecede pozitif yönde
korele olarak bulunmuştur (p<0,001).
Lisans sürecinden başlayıp, eğitimin tüm kademelerinde ve çalışma hayatı
boyunca meslek hastalıklarının tanı, tedavi ve ilgili hukuki bilgileri hakkında
eğitimlerin verilmesi, hekimlerin meslek hastalıkları alanında daha yetkin olmasını
106
sağlayıp meslek hastalıklarının tanı, tedavi ve engellemesi alanlarında ülkemizi
daha ileri taşıyabilir.
Tüm klinisyenlerin anamnez formlarına meslek sorgulama bölümü
eklenmesi, hekimlerin meslek hastalığı anamnezi alması davranışını arttırabilir.