Erken Tunç Çağında Anadolunun Doğusunda Yaşanan İklimsel Değişimlerine Dair Verilerin Hazırlanmasında Anahtar Merkezlerin Haritalandırılması


Parlıtı U.(Yürütücü), Köse S.

Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje, BAP Doktora, 2024 - 2026

  • Proje Türü: Yükseköğretim Kurumları Destekli Proje
  • Destek Programı: BAP Doktora
  • Başlama Tarihi: Ağustos 2024
  • Bitiş Tarihi: Ağustos 2026

Proje Özeti

İklim değişikliği, atmosferin bileşimindeki doğal süreçlerden, volkanik püskürmelerden ve arazi sömürüsünden
kaynaklanan antropojenik dış etkenlerden kaynaklanabilmektedir. İklim değişimiyle paralel insanın içinde yaşam
bulduğu çevrede yaşanan dönüşüm kaya altı sığınağı, mağara, ağaç kovuğu ve benzeri yerleşim modelinden sazsaman-ağaç evden kerpiç-çamur konuta ve sonrasında taş yapılı ev hayatına kadar değiştirebilmiştir. İnsan ve çevre
döngüsünde yaşanan bu olayların erken süreç etkisi MÖ 5000-3000 yılları arasında hissedilir bir şekilde sıcaklık
artışında gözlemlenebilir. Bu süreçte Dünya buzulları önemli ölçüde eridiğinden deniz seviyesi ortalama 2.5 metre
kadar yükselmiştir. MÖ 3000-2000 yılları arasında, Erken Tunç Çağında, sıcaklığın çok daha fazla artmış olduğunu
gösteren güçlü kanıtlar bulunmaktadır. Doğu Anadolu coğrafyasına baktığımızda Erken Tunç Çağındaki yoğun
ormanlık alanların Kalkolitik Çağa nazaran çok daha az olduğunu görüyoruz. Bu süreçte mantar sporların artması,
aşırı otlatma nedeniyle meraların ormanlarla yer değiştirdiğini gösteren kanıtlar bulunmaktadır. Bu proje
kapsamında literatür çalışmalarını bir araya getirerek Doğu Anadolu coğrafyasında yaşanan iklimsel değişimleri
gösteren merkezleri haritalar üzerine işleyeceğiz.
Anahtar Kelimeler: Doğu Anadolu, Erken Tunç Çağı, İklim Değişimi, Antropojen, Harita